
Varen van kade tot kade
Niet alle reizen die loodsen maken gaan van of naar zee. Sommige spelen zich binnen de haven af. Deze zogeheten verhalende reizen brengen andere uitdagingen met zich mee dan inkomende of uitgaande reizen.
Verhaalreizen
“Een verhalende reis is een reis die binnen de haven plaatsvindt”, zo vat Albert Hoogendoorn het kernachtig samen. Hij legt als onbeperkt bevoegd Europoortloods in regio Rotterdam-Rijnmond geregeld verhalende reizen af in de Rotterdamse havens. “Schepen moeten begeleiding van een loods hebben als zij zich willen verplaatsen binnen de haven. Dan komen wij aan boord – tenzij de kapitein zelf een extra bevoegdheid heeft en zelf mag manoeuvreren in de haven. Een Pilot Exemption Certificate (PEC) noemen we dat.”
De schepen die ‘verhalen’ zijn over het algemeen kleiner van formaat dan de schepen die uitsluitend inkomende en uitgaande reizen doen. “Het zijn vaak wat wij ‘feeders’ noemen, containerschepen tot zo’n 175 meter”, legt Albert uit. “Die varen van containerterminal naar containerterminal, om telkens een aantal containers te laden of lossen. Dat doen ze soms wel acht tot negen keer binnen de haven in een week tijd, dan gaan ze weer naar zee. Maar er zijn ook tankers die van terminal naar terminal verhalen om lading te laden of lossen.” De duur van zo’n verhaalreis kan variëren van een half uur tot een dagdeel. Het hangt er maar net van af waar het schip naartoe moet.


Druk vaargebied
De opbouw van een verhaalreis is anders dan die van een inkomende of uitgaande reis. “Je bent meer aan het manoeuvreren – je moet immers zowel af- als aanmeren”, vertelt Albert. “Ook bevind je je gedurende het grootste gedeelte van de reis in druk vaargebied. Daarnaast heb je regelmatig te maken met sleepbootassistentie. Dat hangt af van het type schip, de bestemming, hoeveel ruimte er daar is, de stroom- en windomstandigheden en de manoeuvreer-eigenschappen van het schip zelf. Met de sleepboot of sleepboten moet je ook communiceren. Dit alles samen maakt een verhalende reis niet per definitie zwaarder, maar je bent als loods wel heel intensief bezig met de reis.”
Albert is zelf sinds 2008 werkzaam als loods. Juist de afwisseling in de verschillende soorten reizen vindt hij fijn. “Als loods heb je bij inkomende en uitgaande reizen met veel verschillende soorten schepen en heel diverse omstandigheden te maken. Geen dag is hetzelfde. Voor verhalende reizen heb je meestal met kleinere schepen te maken en de reis speelt zich voornamelijk binnen de haven af – soms ga je de zee op vanwege de afmeting van het schip, een zogenaamde zeezwaaier. Alleen maar verhalende reizen doen zou op een gegeven moment eentonig kunnen worden, daarom is het juist zo fijn dat wij als loodsen verschillende soorten reizen kunnen afwisselen. Om ervaring op te bouwen zijn verhalende reizen trouwens ideaal – bijvoorbeeld voor loodsen die nog niet lang bevoegd zijn of voor aspirant loodsen. Je maakt namelijk in een kort tijdsbestek alle aspecten van een reis mee.”
De loods als specialist
Welke reis je ook maakt, loods is en blijft een mooi beroep, vindt hij. “Als loods ben je net als een chirurg of piloot een specialist. Je brengt iets wat niet iedereen kan. Met de specifieke kennis die wij hebben zijn de kapiteins en het havenbedrijf erg geholpen. Ook als een kapitein zelf wil manoeuvreren, kijken we mee en zorgen we ervoor dat alles in goede banen wordt geleid. In die zin zijn we ook de oren en ogen van het havenbedrijf.”